De bijl van Sint-Olav: geschiedenisboek én speurverhaal

Geschreven door Sandra van Bijsterveld

Je leest op ScandinavischLeven.nl vaak over Scandinavische thrillers. In die categorie past het boek waar ik je deze keer over wil vertellen niet. Of misschien toch een klein beetje? In De bijl van Sint-Olav – Op zoek naar Noorse kerkschatten in de Nederlanden probeert auteur Louis Sicking namelijk na te gaan waar de schat waarmee Olav Engelbrektsson in 1537 naar de Nederlanden vluchtte is gebleven. Een spannende speurtocht én een interessant lesje Noorse geschiedenis!

Waar speuren we precies naar?

Maar wie is Olav Engelbrektsson dan? En waarom voer hij met een schat van Noorwegen naar Nederland? Dat wordt in het boek goed uitgelegd. Het hele verhaal is een mooie geschiedenisles, die je vast interessant zult vinden als je net als ik gek bent op Scandinavië.

Ik zal het hier niet in detail gaan navertellen – daarvoor kun je veel beter het boek lezen. Maar het speelt tegen de achtergrond van de reformatie (die de macht van de katholieke kerk in Noord-Europa Europa aan het wankelen bracht) en het spanningsveld tussen Noorse autonomie en de steeds groter wordende macht van het Deense Rijk. In 1536 verklaarde Denemarken het koninkrijk Noorwegen namelijk tot een Deense provincie. Hiermee kwam de reformatie ook meteen een stuk dichterbij voor de Noren.

Zo kwam het dus dat de laatste katholieke aartsbisschop van Noorwegen, Olav Engelbrektsson, in 1537 een aantal belangrijke relikwieën en andere rijkdommen op een boot laadde en Noorwegen ontvluchtte. De schat omvatte onder andere de bijl van Sint-Olav, die tot dat moment werd bewaard in de Nidaroskathedraal in Trondheim. Daarnaast zaten er twee kronen in, plus kelken, monstransen en andere kostbaarheden.

Van begin tot eind

Louis Sicking vertelt in De bijl van Sins-Olav uitgebreid (en ook voor niet-historici begrijpelijk) wat de aanleiding tot deze actie was en wat en wie Engelbrektsson meenam op zijn vlucht. Hoe ging het eigenlijk verder met hem en zijn bemanningsleden? En misschien nog wel de spannendste vraag: waar is de schat, die niet alleen in religieus opzicht belangrijk is, maar ook Noorse kroonjuwelen bevatte, gebleven?

Bij die laatste vraag speelt de stad Deventer een belangrijke rol. Uit bewaard gebleven brieven en documenten blijkt dat men het daar nog behoorlijk druk heeft gekregen met Noren die aanspraak maakten op de schat die zo halsoverkop naar Nederland was verhuisd. Maar is alles wel echt bewaard gebleven, of rust er misschien ook een deel op de bodem van de zee?

bijl van sint olav

Een spannende geschiedenisles

Al met al leest het boek De bijl van Sint-Olav weg als een spannende geschiedenisles. Qua grondigheid van opbouw, uitleg en bronvermelding gaf het boek me een beetje het gevoel alsof ik weer aan het studeren was. Maar daarnaast is dit boek ook gewoon een verhaal over de speurtocht naar een schat. Wie had gedacht dat archiefonderzoek zo spannend kon zijn? Het verhaal heeft een beetje een open einde, want Sicking heeft nog wel een tip voor wie verder wil zoeken naar de schat… Ik ben benieuwd of dit ooit nog een vervolg gaat krijgen!

Hier vind je De bijl van Sint-Olav

De bijl van Sint-Olav – Op zoek naar Noorse kerkschatten in de Nederlanden (ISBN 9789462496545) is geschreven door hoogleraar geschiedenisLouis Sicking en is uitgegeven door Walburg Pers. Het boek heeft 272 bladzijden. Achterin zijn bewijsstukken opgenomen en in het midden van het boek zitten 8 pagina’s met aan weerszijden kleurenafbeeldingen die je een beeld geven bij wat in het boek geschreven wordt, zoals portretten, plattegronden en foto’s van voorwerpen en locaties. Al met al een erg mooi boek!

Ik kreeg dit boek toegestuurd door de uitgever om op Scandinavisch Leven te schrijven wat ik ervan vond.

Deze blogpost kan affiliatelinks bevatten. Als jij via zo’n link iets koopt of boekt, krijg ik een kleine vergoeding. Dit gebeurt anoniem en kost jou niets extra’s. Samenwerkingen en affiliatelinks stellen mij in staat om deze website te onderhouden en jou van informatie te blijven voorzien. Meer hierover lees je in mijn disclaimer/privacyverklaring.

Leave a Reply

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *