Eet jezelf gezond en gelukkig met het Zweedse boek Gelukseten

Written by Sandra van Bijsterveld

Eind vorig jaar kocht ik het boek Gelukseten – Het verband tussen goed eten en een goed humeur van de Zweedse chef-kok Niklas Ekstedt en de Zweedse onderzoeksjournalist Henrik Ennart (oorspronkelijke titel: Happy food : om hur mat och lycka hänger ihop). Het bleek al niet zo nieuw meer, maar het was voor het eerst dat ik het tegenkwam. Toen ik het begon te lezen, was ik meteen enthousiast. Maar het boek bevat zoveel informatie, dat het even duurde voordat ik het uit had en een erover kon schrijven. Dat was misschien maar goed ook, want in december at ik meer zoetigheid dan normaal en nu heb ik des te meer zin om het gezonde eten weer op te pakken.

Motiverende weetjes

Wat me meteen enthousiast maakte over het boek Gelukseten, waren de motiverende weetjes die op de voorflap (maar ook verderop in het boek) te vinden zijn. Wist je bijvoorbeeld dat:

  • je darmen minstens net zo essentieel zijn voor je lichamelijke en geestelijke welzijn als je hersenen?
  • er elke 20 minuten een nieuwe generatie bacteriën geboren wordt in je darmen?
  • 1 bacterie er binnen 10 uur een miljard bij kan hebben gemaakt?
  • je op deze manier binnen een week je darmflora volledig kunt veranderen?
  • en dat je ook op korte termijn je bloedvaten kunt verjongen door middel van voeding?

Voor mij was dit genoeg reden om dit boek helemaal van A tot Z door te spitten en ik denk zelfs dat ik het nog wel eens zal willen herlezen.

Uitleg over darmflora

In het eerste deel van het boek krijg je een uitleg van je darmflora en waarom deze zo belangrijk is voor je lichamelijke en geestelijke welzijn. Ik ben geen expert, maar zal in mijn eigen woorden proberen de hoofdlijnen samen te vatten.

Heb je je wel eens afgevraagd waarom depressie, burn-out en glutenintoleratie tegenwoordig zo vaak voorkomen? Er zijn steeds meer aanwijzingen dat het probleem wel eens in onze darmflora zou kunnen zitten. Kort gezegd: omdat ons voedingspatroon eenzijdig is, wordt onze darmflora ook steeds eenzijdiger. In plaats van een mix van allerlei bacteriën die leven van verschillende voedingsmiddelen, krijgen enkele bacteriesoorten die leven van de voedingsmiddelen die we het meeste eten de overhand. Daarnaast eten we ook nog eens veel bewerkte voedingsmiddelen die makkelijk te verteren zijn, zodat de darmflora verderop in de darmen nog maar weinig te doen heeft en dus ook verarmt.

Dat is kwalijk, want onze darmen zijn minstens net zo belangrijk voor ons functioneren als onze hersenen. Ze beïnvloeden onze stemming, onze concentratie, ons geheugen, ons stressniveau en onze weerstand. Een verarmde, eenzijdige darmflora kan dus leiden tot bijvoorbeeld (chronische) ontstekingen, maar ook psychische aandoeningen zoals depressie en angststoornissen. Nog erger: je komt in een soort neerwaartse spiraal terecht, want als bijvoorbeeld bacteriën die van suiker houden de overhand krijgen in je darmflora, krijg je instinctief alleen maar steeds meer zin in suiker. Geef je daaraan toe (en dat is moeilijk te weerstaan), dan krijgen de suikerbacteriën nog meer de overhand, etc. Een eenzijdige darmflora kan dus obesitas veroorzaken.

Het goede nieuws

Tijd voor het goede nieuws. Je kunt je darmflora gezonder maken! Variatie is hierbij heel belangrijk, want zo zorg je voor een gevarieerde darmflora. Het boek Gelukseten verbiedt dan ook geen voedingsmiddelen. Natuurlijk zijn er voedingsmiddelen (zoals geraffineerde suiker en witte bloem) die eigenlijk niets goeds doen voor onze darmflora. Maar zolang je er maar genoeg goede dingen bij eet, kun je er best af en toe iets van nemen. Ook gluten hoef je niet te vermijden om gezond te eten – behalve natuurlijk als dat voor jou medisch noodzakelijk is.

Nog meer goed nieuws: stop maar met fanatiek schoonmaken, want een beetje vuiligheid is goed voor je darmflora. Net als andere mensen aanraken – wat heel gezellig kan zijn. Ook genoeg rust, beweging en een regelmatig eetritme dragen bij aan een gevarieerde darmflora.

En dan nu de praktijk

Het eerste deel van het boek bevat al enkele recepten waarmee je kunt werken aan een gezonde darmflora. maar in deel twee zijn dat er veel meer. Hier wordt het verband tussen bepaalde voedingsmiddelen en gezondheidsvoordelen steeds concreter gemaakt. Zo is inmiddels aangetoond dat een mediterraan dieet effectief is tegen depressie en kun je met nitraatrijke voeding je bloedvaten meetbaar verjongen.

Allerlei voedingsmiddelen passeren de revue en de schrijvers komen tot de conclusie dat het Mediterrane, het Japanse en het Scandinavische dieet het beste voor ons zijn. Vers, gevarieerd en en minimaal bewerkt zijn sleutelwoorden en je komt in dit deel nog veel meer tips en recepten tegen.

Happy food 2.0: het vervolg

Toch had ik aan het einde van het boek het gevoel dat ik heel veel interessante informatie had gekregen, maar dat ik niet goed wist waar ik moest beginnen met de toepassing van deze nieuwe kennis (al bieden de ingrediënten voor gelukssalade en de snelle tips achterin wel een leidraad). Bij het schrijven van deze review zag ik toevallig dat er ook al een vervolg van dit boek is is: Happy food 2.0: Om hur måltiden och lyckan hör ihop. Zo te zien ligt de nadruk hierbij meer op de praktische toepassing in de vorm van recepten waarvan je blij wordt. Ik ben dus erg benieuwd naar het nieuwe boek!

Tot die tijd vind je hier deel 1 van Gelukseten.

Leave a Reply

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *